VN-Index là chỉ số giá chung của Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE), đo biến động giá của tất cả cổ phiếu niêm yết và giao dịch trên HOSE, tính theo tổng giá trị vốn hóa so với mốc 100 điểm ngày 28/07/2000. Công thức là vốn hóa thị trường hiện tại chia cho một “hệ số chia”, trong đó VN-Index dùng toàn bộ số cổ phiếu lưu hành, không điều chỉnh free float và không giới hạn tỷ trọng từng mã. Vì vậy mã vốn hóa càng lớn càng kéo chỉ số mạnh; chỉ số được tính lại 5 giây một lần trong phiên.
Bộ quy tắc dưới đây là bản HOSE ban hành ngày 29/09/2026, có hiệu lực từ ngày ký, khi Sở tách hệ thống quy tắc thành một bộ quy tắc chung và các quy tắc riêng cho từng chỉ số, thay thế bộ quy tắc HOSE-Index phiên bản 4.0 (Quyết định 747/QĐ-SGDHCM ngày 30/12/2024). Bài chỉ giải thích cách tính, không nhận định thị trường hay dự báo điểm số.
VN-Index tính thế nào?
VN-Index bằng tổng vốn hóa thị trường của các cổ phiếu trong rổ (CMV) chia cho hệ số chia. Theo Quy tắc chung cho các chỉ số chứng khoán tại HOSE (mục 8), mọi chỉ số giá của HOSE dùng cùng công thức:
Chỉ số = CMV ÷ Hệ số chia, với CMV = Σ (p × s × f × c × g) của từng cổ phiếu trong rổ
| Thành phần | Ý nghĩa | Với VN-Index |
|---|---|---|
| p | Giá khớp lệnh gần nhất của cổ phiếu | Áp dụng |
| s | Khối lượng cổ phiếu lưu hành tính chỉ số | Áp dụng |
| f | Tỷ lệ free float (cổ phiếu tự do chuyển nhượng) | Không áp dụng |
| c | Giới hạn tỷ trọng vốn hóa một mã | Không áp dụng |
| g | Giới hạn trọng số khác | Không áp dụng |
Theo Quy tắc chỉ số VNINDEX phiên bản 1.0 (mục 2.2, 3.2 đến 3.4) và Quy tắc chung của HOSE phiên bản 1.0 (mục 8), cùng ban hành ngày 29/09/2026.
Ba hệ số f, c, g bằng 100% với VN-Index, nên CMV của VN-Index đơn giản là tổng (giá × số cổ phiếu lưu hành) của mọi mã trên HOSE. Mã nào chưa khớp lệnh trong phiên thì HOSE lấy giá đóng cửa gần nhất (mục 8.1.1). Lệnh lô lẻ (1 đến 99 cổ phiếu) không được dùng để tính chỉ số, theo Quyết định 22/QĐ-HĐTV ngày 16/03/2026, Điều 34 khoản 4 điểm b.
Ví dụ: một sàn giả định có ba cổ phiếu
| Mã giả định | Giá (đồng) | Cổ phiếu lưu hành | Vốn hóa (tỷ đồng) |
|---|---|---|---|
| A | 40.000 | 500 triệu | 20.000 |
| B | 25.000 | 400 triệu | 10.000 |
| C | 10.000 | 1 tỷ | 10.000 |
Tổng CMV là 40.000 tỷ đồng. Giả sử hệ số chia đang là 25, chỉ số bằng 40.000 ÷ 25 = 1.600 điểm.
- Mã A tăng 10% lên 44.000 đồng: CMV thành 42.000 tỷ, chỉ số lên 1.680 điểm, tức tăng 5%.
- Nếu thay vào đó mã C tăng 10%: CMV thành 41.000 tỷ, chỉ số chỉ lên 1.640 điểm, tăng 2,5%.
Cùng mức tăng 10% nhưng A tác động gấp đôi C vì A chiếm một nửa vốn hóa. Đây là lý do VN-Index có thể tăng trong phiên mà phần lớn mã trên sàn giảm, khi vài mã vốn hóa lớn tăng mạnh.
Hệ số chia điều chỉnh khi nào?
Hệ số chia chỉ đổi khi vốn hóa thay đổi vì lý do không phải giá thị trường, để chỉ số ngay trước và sau sự kiện bằng nhau. Tại ngày cơ sở, hệ số chia bằng vốn hóa lúc đóng cửa chia cho 100 điểm. Khi có sự kiện, HOSE tính lại theo công thức: hệ số chia sau = hệ số chia trước × CMV sau ÷ CMV trước (Quy tắc chung, mục 8.2).
Tiếp ví dụ trên (chỉ số 1.680 điểm, CMV 42.000 tỷ), một mã D vốn hóa 5.000 tỷ đồng vào rổ. CMV lên 47.000 tỷ, hệ số chia đổi từ 25 thành khoảng 27,976. Chỉ số vẫn là 47.000 ÷ 27,976 ≈ 1.680 điểm: mã mới làm tăng vốn hóa nhưng không làm chỉ số nhảy điểm.
| Sự kiện | HOSE có điều chỉnh hệ số chia không |
|---|---|
| Cổ tức tiền mặt thông thường (dưới 10% giá đóng cửa ngày liền trước ngày giao dịch không hưởng quyền) | Không |
| Cổ tức tiền mặt đặc biệt (từ 10% trở lên) | Có, cuối ngày liền trước ngày giao dịch không hưởng quyền |
| Phát hành thêm cho cổ đông hiện hữu, giá phát hành thấp hơn giá đóng cửa | Có, cuối ngày liền trước ngày giao dịch không hưởng quyền |
| Cổ phiếu thưởng, cổ tức bằng cổ phiếu | Không |
| Tách, gộp mệnh giá | Không |
| Phát hành riêng lẻ, ra công chúng, sáp nhập, chuyển đổi trái phiếu | Có, cuối ngày trước ngày thay đổi niêm yết có hiệu lực |
| Cập nhật khối lượng lưu hành định kỳ | Có, ba tháng một lần |
Rút gọn từ bảng sự kiện tại mục 8.2 Quy tắc chung cho các chỉ số chứng khoán tại HOSE phiên bản 1.0 (29/09/2026).
Dòng đầu bảng có hệ quả dễ thấy: khi mã B trả cổ tức tiền 1.000 đồng/cổ phiếu (4% giá), nếu ngày giao dịch không hưởng quyền giá B giảm đúng 1.000 đồng thì vốn hóa B giảm 400 triệu cổ phiếu × 1.000 đồng = 400 tỷ đồng, VN-Index mất khoảng 400 ÷ 27,976 ≈ 14,3 điểm. HOSE không bù lại vì VN-Index là chỉ số giá, không tính cổ tức.
Rổ VN-Index thay đổi khi nào?
VN-Index không có kỳ chọn mã: mã mới niêm yết tự động vào rổ sau phiên giao dịch đầu tiên, mã hủy niêm yết ra khỏi rổ vào ngày hủy có hiệu lực. Đó là quy định tại mục 2.3 Quy tắc chỉ số VNINDEX. Một mã bị cảnh báo hay bị cắt margin vẫn nằm trong VN-Index chừng nào còn niêm yết trên HOSE.
Thứ thay đổi định kỳ là khối lượng cổ phiếu lưu hành tính chỉ số, cập nhật ba tháng một lần theo lịch chung của HOSE:
| Kỳ | Ngày chốt dữ liệu | Ngày công bố | Ngày hiệu lực |
|---|---|---|---|
| Tháng 1 | Phiên cuối tháng 12 | Thứ Hai đầu tiên tháng 2 | Thứ Hai thứ ba tháng 2 |
| Tháng 4 | Phiên cuối tháng 3 | Thứ Hai đầu tiên tháng 5 | Thứ Hai thứ ba tháng 5 |
| Tháng 7 | Phiên cuối tháng 6 | Thứ Hai đầu tiên tháng 8 | Thứ Hai thứ ba tháng 8 |
| Tháng 10 | Phiên cuối tháng 9 | Thứ Hai đầu tiên tháng 11 | Thứ Hai thứ ba tháng 11 |
Quy tắc chung của HOSE, mục 4.1. Kỳ tháng 10/2026: công bố 02/11/2026, hiệu lực 16/11/2026 (ngày tự tính theo lịch quy tắc, chưa phải thông báo của HOSE). Thay đổi khối lượng do sự kiện doanh nghiệp (phát hành thêm, cổ phiếu thưởng) được cập nhật ngay khi sự kiện xảy ra, không chờ kỳ.
Các chỉ số chọn lọc của HOSE (VN30, VNMidcap, VN100…) cũng công bố và áp dụng kết quả xét rổ theo đúng các mốc này; mỗi chỉ số xét lại ở kỳ nào do quy tắc riêng của nó quy định, ví dụ nhóm chỉ số quy mô xét rổ định kỳ vào kỳ tháng 1 và tháng 7. Theo bộ quy tắc này, kết quả xét rổ được công bố vào đầu tháng 2, 5, 8, 11 (bản cũ công bố giữa tháng 1, 4, 7, 10). Với VN-Index, các mốc này chỉ là cập nhật số cổ phiếu, không có mã nào bị loại vì kỳ xét.
VN-Index khác VN30, VNAllshare và VNMidcap thế nào?
VN-Index tính toàn bộ cổ phiếu HOSE theo vốn hóa đầy đủ; các chỉ số còn lại chỉ chọn một phần cổ phiếu, điều chỉnh theo free float và giới hạn mỗi mã tối đa 10% tỷ trọng. Bảng so sánh theo các quy tắc HOSE ban hành ngày 29/09/2026:
| Chỉ số | Gồm cổ phiếu nào | Điều chỉnh free float | Giới hạn một mã |
|---|---|---|---|
| VN-Index | Tất cả cổ phiếu niêm yết và giao dịch trên HOSE | Không | Không |
| VNAllshare | Cổ phiếu HOSE qua sàng lọc free float và thanh khoản | Có | 10% |
| VN30 | 30 mã chọn từ VNAllshare theo tiêu chí thanh khoản, vốn hóa riêng | Có | 10% |
| VNMidcap | 70 mã kế tiếp sau VN30 trong VNAllshare | Có | 10% |
| VN100 | VN30 cộng VNMidcap | Có | 10% |
| VNSmallcap | Phần còn lại của VNAllshare sau VN100 | Có | 10% |
Quy tắc chỉ số VNINDEX 1.0, VNALLSHARE 4.1 và Quy tắc các chỉ số quy mô VNALLSHARE 4.1 của HOSE. VNAllshare loại mã có free float dưới 10% trừ khi vốn hóa điều chỉnh free float đủ lớn (ngưỡng 2.000 tỷ đồng với mã đang trong rổ, 2.500 tỷ đồng với mã mới).
VN30 là rổ 30 mã có bộ tiêu chí chọn riêng và là tài sản cơ sở của hợp đồng tương lai VN30F; cách chọn rổ, free float và lịch xét lại có ở bài VN30 là gì.
VNMidcap, VN100 và các chỉ số khác của HOSE
VNMidcap (thường viết tắt VNMID) gồm 70 cổ phiếu vốn hóa trung bình: từ rổ VNAllshare bỏ các mã VN30, xếp theo vốn hóa giảm dần, 40 mã đầu vào thẳng, các vị trí 41 đến 80 ưu tiên mã đã có trong rổ kỳ trước cho đến khi đủ 70 mã (mục 4.1.2 quy tắc chỉ số quy mô). Ghép VN30 với VNMidcap được VN100.
Ngoài nhóm quy mô, HOSE còn có chỉ số ngành và các chỉ số đầu tư, chủ đề như VN Diamond, VNFIN LEAD, VNSHINE, cùng bộ VNX (VNX50, VNX Allshare) gồm cổ phiếu cả hai sàn. Đây là các chỉ số mà quỹ ETF dùng làm tham chiếu; danh sách quỹ theo từng chỉ số có ở bài quỹ ETF Việt Nam. Các chỉ số FTSE, MSCI nhắc tới khi bàn chuyện nâng hạng thị trường là chỉ số của tổ chức nước ngoài, không do HOSE tính.
HNX-Index là gì, ra sao khi cổ phiếu HNX sang HOSE?
HNX-Index là chỉ số chung của Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), tính trên các cổ phiếu niêm yết tại HNX, tương tự vai trò của VN-Index ở HOSE. Khác VN-Index, theo thông tin HNX công bố năm 2014, từ 01/01/2015 HNX-Index tính theo vốn hóa có điều chỉnh free float và chỉ gồm cổ phiếu có tỷ lệ tự do chuyển nhượng từ 5% trở lên. Chúng tôi chưa đọc được bản quy tắc chỉ số hiện hành của HNX để xác nhận chi tiết. HNX còn có HNX30 (30 cổ phiếu HNX) và UPCoM-Index cho cổ phiếu đăng ký giao dịch trên UPCoM.
Theo lịch Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam công bố ngày 30/09/2026, cổ phiếu niêm yết trên HNX giao dịch phiên cuối ngày 23/12/2026 và chuyển sang giao dịch trên HOSE từ 28/12/2026. Hai câu hỏi đi kèm đến ngày 26/10/2026 vẫn chưa có câu trả lời chính thức:
- HNX-Index, HNX30 sau ngày 23/12/2026: chưa công bố. Chúng tôi chưa thấy Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam, HNX hay HOSE thông báo các chỉ số này sẽ ngừng tính, đổi cách tính hay được thay thế.
- Các mã chuyển sang có vào VN-Index không: theo quy tắc VNINDEX, rổ gồm mọi cổ phiếu niêm yết và giao dịch trên HOSE, mã mới vào sau phiên giao dịch đầu tiên. HOSE chưa công bố cách áp quy tắc này cho gần 300 mã chuyển sàn cùng lúc. Việc vào các rổ chọn lọc như VN30, VNMidcap thì phải qua tiêu chí từng chỉ số, không tự động.
Lịch chuyển sàn và những việc người đang giữ cổ phiếu HNX cần biết có trong bài cổ phiếu HNX chuyển sang HOSE.
VN-Index liên quan gì tới tài khoản của bạn?
Bạn không mua bán trực tiếp được VN-Index; chỉ số này là thước đo chung, còn lãi lỗ, sức mua và margin trong tài khoản đi theo từng mã bạn nắm. Một số điểm cụ thể:
- Không có sản phẩm nào bám đúng VN-Index trên sàn. Trong 21 quỹ ETF niêm yết trên HOSE (tra 22/10/2026), không quỹ nào lấy VN-Index làm chỉ số tham chiếu; các quỹ bám VN30, VN Diamond, VN100, VNMidcap và một số chỉ số khác.
- Hợp đồng tương lai chỉ số trên HNX dựa trên VN30 và VN100, không dựa trên VN-Index. Cách tính lãi lỗ, ký quỹ của VN30F có ở bài hợp đồng tương lai VN30.
- Margin xét theo từng mã, không theo chỉ số. Danh sách HOSE công bố tháng 10/2026 có 66 mã không đủ điều kiện giao dịch ký quỹ, và các mã này vẫn được tính vào VN-Index. Tra mã của bạn ở danh sách cổ phiếu bị cắt margin.
- Lệnh lô lẻ không ảnh hưởng chỉ số. Giá khớp trên bảng lô lẻ có thể lệch giá lô chẵn mà không làm VN-Index thay đổi.
